143 / 210
Effe checken
Ik kan uitleggen wat akkerbouw is.
Ik kan een paar voorbeelden noemen van akkerbouw.
Ik weet wat poten, oogsten en rooien is.
Ik kan vertellen wat de boer in ieder seizoen moet doen.
Ik kan uitleggen wat de bietencampagne is.
Graan
Er zijn verschillende soorten graan, zo-
als tarwe, gerst en rogge. Tarwe kan het
hele jaar verbouwd worden. De graankor-
rels worden gezaaid in het voorjaar (zo-
mertarwe) of in het najaar (wintertarwe).
De graankorrels worden geplant in goed
omgeploegde aarde. Een rijenzaaima-
chine achter een tractor strooit de zaden
in rechte rijen. Daarna strooit de kunst-
meststrooier er mest overheen. In mest zit
extra voeding voor de bodem. Na enkele
weken komen de plantjes uit. Ze worden
met een bestrijdingsmiddel bespoten. Dat
doodt onkruid en schadelijke beestjes. In
de zomer is het graan rijp voor de oogst
(wintergraan al in juni, zomergraan in juli-
augustus-september).
Enorme machines bewegen zich dan als
monsters over de akkers. In Nederland
gebruiken boeren meestal een maaidor-
ser. Dat is een machine die tegelijk kan
maaien en dorsen. Bij het dorsen worden
de graankorrels uit de aren geslagen. De
korrels vallen naar beneden in de machi-
ne. Wat overblijft, de stengels of halmen,
wordt weggeblazen. Speciale tankwa-
gens brengen het graan naar de graan-
handelaar. Deze slaat de oogst zolang
op in een bulksilo, tot hij het kan verko-
pen, bijvoorbeeld aan een meelfabriek.
Na de oogst ploegt de boer het land weer
om, zodat de akker klaar is voor een
nieuw graanseizoen.
Suikerbieten
In het voorjaar zaaien de boeren suiker-
bietenzaad. Eerst groeit er een plantje
met wortels en bladeren. In de zomer
gaat de plant suiker aanmaken. De wor-
tel groeit dan uit tot een suikerbiet. In
september zijn de bieten groot genoeg
om te worden geoogst (gerooid). Dat
gebeurt met een rooimachine. Na het
rooien moeten de bieten zo snel moge-
lijk naar de fabriek worden gebracht. De
oogst duurt tot december. Vrachtwagens
vol bieten rijden vanaf september af en
aan naar de fabrieken.
De suikerfabrieken draaien dag en nacht
op volle toeren om de suiker uit de bie-
ten te winnen. Aan het eind van het jaar
zijn alle bieten verwerkt en zit de suiker
in de pakken. De periode dat de bieten
worden geoogst, vervoerd en verwerkt,
noemen we de ‘bietencampagne’. Half
januari is de bietencampagne voorbij. Na
de bietencampagne staan de fabrieken
weer stil. Ze worden dan schoongemaakt
en klaargezet voor de volgende bieten-
campagne.